Adak Nedir

Adak Nedir
Adak adamak eskiden itibaren süregelen bir olgudur. Dinen fıkıh dilinde ifadesi, bir kişinin dinen
yükümlü olmaması halde ibadet açısından herhangi bir şeyi kendine vacip kılması halidir. Yani kişi
sorumluluğunda olmadığı halde bir şeyi yapacağına dair Allah’a söz vermesidir.
Bir kişi Allah’a söz verdi yani adak adadıysa onu dinen yerine getirmekle yükümlüdür. Kur’an’da
verilen söze bağlı kalınması gerektiği Maide, 5/1 ve İsra, 17/34 surelerinde geçer. Adak adamanın ise
belli başlı şartları bulunmaktadır. Öncelikle adakta bulunacak kişinin Müslüman olması
gerekmektedir. Aynı zamanda buluğ çağına ulaşmış ve aklı başında olması gerekmektedir. Adağın
geçerliliği için nasıl bir adakta bulunulması da önemlidir. Adakta vacip ve farz bulunmalıdır. Örnek
verecek olursak; sadaka vermeyi, oruç tutmayı, kurban kesmeyi veya namaz kılma adağında
bulunabilirsiniz. Başka bir deyişle “mevlüt okutacağım” ya da “düşkünü ziyaret edeceğim” derseniz bu
adak konusunda yer almaz. Halk arasında ileriden beri gelen bazı adak alışkanlıkları vardır; bunlar
horoz kesmek, türbede mum yakma, şeker dağıtma, bez bağlama… Bu tarz şeylerin adakla alakası
yokken İslam’da da yeri bulunmamaktadır. Adak aynı zamanda ibadet cinsinden olmalıdır. Örneğin;
ezan okumayı mescide girmeyi adak olarak adayamazsınız.
YÜKÜMLÜ OLUNAN ŞEYLER ADAK OLMAZ
Kişiler yükümlü oldukları şeyleri adak olarak ileri süremezler. “Şu olursa Ramazan’da tüm oruçlarımı
tutacağım” tarzı bir adakta bulunamazlar. Çünkü oruç onların zaten uyması gereken bir dini
zorunluluktur. Adanan olgunun ise dinen mümkün olmasının yanı sıra maddi bir adak ise kişinin kedi
mülkünde olmalıdır. Yani bir kişi sahip olmadığı bir şeyi adarsa bu kabul görmez. Örneğin kendisinin
evi yokken “bu olursa yetime ev alacağım” demesi gibi… Ama kişinin ileride sahip olma ihtimali güçlü
bir şeyi adakta bulunursa bu geçerli olacaktır. Örnek verecek olursak kişiye ileri de miras kalmasının
kesin olması hususunu gösterebiliriz. Adak Allah’a isyanı içeriyorsa bu geçersiz olur. Meydana gelmesi
istenmeyen bir şarta bağlı olarak verilen adaklar yerine getirilmelidir. Örneğin “bir daha küfür
etmeyeceğim edersem 2 koç keseceğim” derse bu sözünü çiğnerse bunu yerine getirmelidir.
KOÇLARIN ADAK EDİLMESİ
Adak denildiğinde ise çoğu olarak hayvanların adak edilmesi akla gelir. Adakların neredeyse tamamı
koçların kesilmesi hususundadır. Dinen de sorun olmayan bu adak ile kişi hem fakir fukarayı
doyurmuş olur hem de üzerinde kalan sözü yerine getirir. Akikalık olarak ifade edilen kuzu, koç
adağını zengininden fakirine, farklı kültürlerle yoğrulmuş kişilere kadar herkesin tercihi
konumundadır.